Als kind bladerde ik graag door het telefoonboek, op zoek naar gekke achternamen, zoals Poepjes... hahaha... even stiekem bellen. Ik was vast niet het enige kind dat belde... die arme mensen...
Soms stuitte ik tijdens dat geblader op een naam die me serieus aan het denken zette. Ik herinner me bijvoorbeeld de naam Niemandsverdriet. Dat vond ik dus niet logisch. Het verdriet van niemand. Hoe kan dat nou?
Laatst kreeg ik een mail van verdrietige mensen. Een jong stel, blijkbaar, want ze hadden hun eerste kind willen krijgen, maar het werd een miskraam. Of ik daarover "een schilderijtje" voor ze kon maken. En wat mijn tarieven waren, zodat ze daarna eventueel konden "delen" wat ze "voor ogen hadden".
Zucht. Niet echt mijn thematiek. En de mail kwam middenin mijn vakantie. Maar ja, het is toch altijd fijn om als kunstenaar te worden opgemerkt. En je wilt mensen serieus nemen in hun verdriet. Dus ik schreef een uitgebreide mail terug met een condoleance en met uitleg over hoe ik te werk ga als ik een opdracht aanneem.
Allereerst legde ik uit dat ik nooit kan schilderen wat iemand "voor ogen heeft". Het wordt nooit precies hetzelfde. Sommige mensen kunnen heel duidelijk beschrijven wat ze in hun hoofd hebben, maar als ik dat zou proberen te schilderen, wordt het toch nèt even anders. En dan is de opdrachtgever dus niet tevreden. Bovendien zou ik dan meer met een ambacht bezig zijn, dan met kunst.
Andere mensen praten vaag en denken dat ze helder zijn. Dan kan ik bij wijze van spreken tien schilderijen maken, maar dan is het nooit een schot in de roos. Laat je verrassen, zeg ik dan, maar vertrouw erop dat ik rekening houd met wensen als thematiek, onderwerp, formaat, materiaal. Concrete wensen dus; die zijn wel haalbaar.
Dat neemt niet weg dat je tijden een gesprek over wat de wensen zijn, al snel ronddwaalt in grijze gebieden zoals "een beetje abstract", of "een rustige uitstraling". Juist daarom is zo'n gesprek heel belangrijk. We moeten elkaar een beetje gaan aanvoelen, voordat we daadwerkelijk met elkaar in zee gaan. En als we dat doen, vraag ik een aanbetaling vooraf, zodat er commitment ontstaat aan beide kanten.
Van dat verdrietige jonge stel heb ik nooit meer iets terug gehoord. Het was blijkbaar erg ingewikkeld. En dat is het ook. Ik kan nu eenmaal niemands verdriet rechtstreeks op een doek zetten.
_____
Foto's van een eerder gemaakt werk in opdracht: digitale kunst, afgedrukt op akoestische panelen. Win-win voor een grote ruimte!
